Rumianek jest jednym z najstarszych ziół leczniczych znanych ludzkości. Występuje w całej Europie, choć jest powszechnie uprawiany w Europie Wschodniej. Jego nazwa pochodzi z greki i oznacza „ziemne jabłko”, nawiązując do delikatnego aromatu przypominającego jabłko. Starożytni Egipcjanie wykorzystywali rumianek ze względu na jego właściwości lecznicze i poświęcili to zioło bogu słońca.
Rumianek zawiera różne związki bioaktywne, w tym liczne przeciwutleniacze, 28 terpenoidów, 36 flawonoidów oraz witaminy A, B i C. Zawiera również minerały i metale, takie jak potas, wapń, magnez, fosfor, żelazo i siarka. Ta różnorodność składników odpowiada za jego właściwości lecznicze. Rumianek można stosować ze względu na jego działanie terapeutyczne w przypadku takich dolegliwości jak stres i bezsenność.
Rumianek jest jedną z najczęściej stosowanych terapii alternatywnych wspomagających sen i stosowanych w leczeniu bezsenności. Jednak mimo opinii zioła wspomagającego sen istnieje niewiele rzetelnych badań potwierdzających jego skuteczność. Chociaż Komisja E — niemiecki odpowiednik amerykańskiej Agencji ds. Żywności i Leków (U.S. Food and Drug Administration) — w 1984 roku zatwierdziła stosowanie preparatów z kwiatów rumianku w wielu innych celach, w tym w leczeniu skurczów przewodu pokarmowego i bakteryjnych zakażeń skóry, nie zatwierdziła ich stosowania jako środka nasennego, powołując się na brak opublikowanych badań w tej dziedzinie.
Nieliczne przeprowadzone badania z udziałem ludzi są małe, mają wady metodologiczne (takie jak brak grupy kontrolnej), a ich wyniki są niejednoznaczne. Na przykład w badaniu z 2011 roku 17 osób cierpiących na bezsenność przez miesiąc przyjmowało dwa razy dziennie 270 miligramów ekstraktu z rumianku — ilość możliwą do uzyskania wyłącznie z skoncentrowanego ekstraktu, a nie z herbaty — i prowadziło dziennik snu. Gdy naukowcy porównali te dzienniki z dziennikami uczestników przyjmujących placebo, nie stwierdzili istotnych różnic w czasie zasypiania ani w całkowitej długości snu.
Z kolei badanie z 2017 roku z udziałem 77 osób starszych przebywających w domach opieki wykazało znaczną poprawę jakości snu u osób, które przez cztery tygodnie przyjmowały kapsułki zawierające 400 miligramów rumianku dwa razy dziennie, w porównaniu z osobami, które nie otrzymywały żadnego leczenia. Podobnie w badaniu z 2016 roku naukowcy losowo przydzielili 40 kobiet, które niedawno urodziły dziecko, do codziennego picia jednej filiżanki herbaty rumiankowej przez piętnaście dni. Kobiety te uzyskały znacznie niższe wyniki — wskazujące na mniej problemów ze snem i objawów depresyjnych — niż grupa kontrolna, która nie piła tej herbaty. Jednak poprawa ta ustąpiła cztery tygodnie po zaprzestaniu picia herbaty, co sugeruje, że korzystne działanie rumianku ogranicza się do krótkiego okresu.
Jeśli chodzi o to, jak rumianek może ułatwiać zasypianie, badania na zwierzętach wskazują, że ma on właściwości uspokajające i przeciwlękowe (zmniejszające lęk). W jednym badaniu stwierdzono, że apigenina — składnik rumianku — wiąże się z tymi samymi miejscami receptorowymi w mózgu co benzodiazepiny, takie jak Valium. Inne badanie wykazało, że dawka 300 miligramów ekstraktu z rumianku znacznie skróciła czas zasypiania u szczurów, a jeszcze inne badanie na myszach dowiodło, że rumianek może znacząco wydłużać sen wywołany przez leki nasenne, takie jak barbiturany.





